Read me a lesson, Muse, and speak it loud
Upon the top of Nevis, blind in mist!
I look into the chasms, and a shroud
Vapurous doth hide them – just so much I wist
Mankind do know of hell; I look o'erhead,
And there is sullen mist, – even so much
Mankind can tell of heaven; mist is spread
Before the earth, beneath me, – even such,
Even so vague is man's sight of himself!
Here are the craggy stones beneath my feet, –
Thus much I know that, a poor witless elf,
I tread on them, – that all my eye doth meet
Is mist and crag, not only on this height,
But in the world of thought and mental might!

(John Keats – Sonnet written on top of Ben Nevis)

Daar vertrokken wij dus zaterdagochtend, vol goede moed en goede weersverwachtingen ("Sunny Spells"). Bij het begin van het pad naar de top van de hoogste berg van Groot-Brittannie staat een visitor's centre waar je voor alles en nog wat gewaarschuwd wordt. De tocht duurt 7-8 uur. Het eerste uur lopen we over een kalm stijgend pad vanuit de Glen Nevis vallei omhoog. Als we steiler moeten gaan klimmen gaat het miezeren en vooral ook waaien, maar we zetten stug door. Er zijn veel groepen op weg naar de top, want er is maar een overduidelijke route. Na zo'n 2 uur klimmen is er alleen nog maar mist om ons heen en beginnen mensen die naar beneden lopen te zeggen dat we er 'almost' zijn. Dat geeft hoop! Valse hoop, zo blijkt, want het gaat alleen maar meer waaien en regenen en op een gegeven moment zien we alleen nog maar een paar meter van het pad (dat inmiddels niet veel anders is dan de rotsen er omheen) voor ons, met hier en daar een cairn om de weg te wijzen.

We zijn koud en helemaal verregend als we het minuscule hutje op de top bereiken waar we wat proberen op te warmen en te eten. Ik heb al veel bergen beklommen in de sneeuw, in de stromende regen en ook in de wind, maar om een of andere reden lijkt de klim naar de top van Ben Nevis moeilijker. Het is nergens steil en het is ook niet vermoeiend, maar de snijdende wind en regen maken het erg zwaar. (Zeker als je er halverwege achterkomt dat je regenjas eigenlijk niet meer waterdicht is… leermoment, zullen we maar zeggen!) Maar we hebben het gered en terwijl we onze Tescozakjes nuttig besteden om alle bananenschillen en ander afval dat domme wandelaars achtergelaten hebben op te ruimen, lopen we als we weer wat energie hebben naar beneden… in de stralende zon zelfs, zodra we weer onder de 600m zijn. 1344m is een hele klim, vooral als het pad 8 kilometer lang is en als je op zeeniveau moet beginnen: dat heb je in de Alpen niet! Geen foto's van deze dag, helaas: mijn camera kon al die nattigheid niet aan en moest een dag lang opdrogen, maar mijn eerste Munro is binnen!

Zondag laten we de Nevis range weer achter ons en rijden we noordwaarts naar Loch Ness. Vooral het Urquhartkasteel is erg indrukwekkend en zelfs het monster experience centre is de moeite waard. Het meer is blijkbaar meer dan 230m diep en er is maar weinig leven (gebrek aan voedsel schijnt nog het meest overtuigende tegenargument voor de monstermythes). Wij hebben geen monster gezien, zelfs geen enorme vis, warme golfstroom, zeehonden of zwemmende herten die vaker voor monsters zijn aangezien. Maar we genieten van het prachtige weer en proberen de kunst van de marketing (ingenieus business model, zo'n monster: het geld stroomt aan alle kanten binnen) te leren… Je weet nooit wanneer dat nog van pas gaat komen, mocht 't niets worden met de Keltische studie van ons…

's Avonds verkennen we Inverness en hebben we opeens echt het gevoel in een andere wereld te zijn beland: dit lijkt wel een stad, zoveel auto's, zoveel huizen en wat een drukte! De volgende dag maar gauw naar Elgin om de kathedraal (of de indrukwekkende resten daarvan) te bekijken. Vooral de Pictische steen is erg goed voor onze opvoeding. Het landschap aan de oostkust waar we nu door rijden lijkt meer op Noord-Frankrijk dan wat we van Schotland gewend waren. Het is lichtglooiend, met vooral graanvelden die ongetwijfeld de vele whisky-distilleerderijen in dit land bedienen. We stoppen bij een van de bekendste, Glenfiddich, met name omdat ze een mooie parkeerplaats met picknicktafels hebben waar we onze heerlijke bonen met noodles maaltijd kunnen koken als lunch.

Nu vinden we het toch echt weer tijd om terug de bergen in te gaan, dus we rijden zuidwaarts naar de Cairngorms. Dit is gezien de skiliftjes ook een populair skigebied, waarschijnlijk omdat er veel minder bomen zijn dan in de Westelijke Hooglanden. Maar het is geweldig om de steile passen weer op en af te rijden en hier en daar wat mooie kasteeltjes te bezoeken, zoals die in Braemar, waar onze camping is.

Na een mooie ochtendwandelings langs de Linn of Dee in het National Park gaan we opzoek naar het volgende punt voor onze 'opvoeding': een ronde toren. Deze torens (rond 1100) komen vooral voor in Ierland (zie mijn verhaal over Glendalough van 3 jaar geleden), maar er zijn er ook twee in Schotland. We vinden er een in Brechin, maar verder is het landschap en de omgeving hier onderweg naar St. Andrew's niet zo bijster interessant. In Dundee (ook al zo'n grote stad!) steken we de indrukwekkende Tay Bridge over en zo belanden we op een camping waar ze zowaar gratis wifi in tenten verzorgen (of ik steel op het moment mijn internetverbinding van de watermolen waar we vlak naast staan). Morgen gaan we de kasteelruines en kathedraal en universiteit van St. Andrew's bekijken; vanavond hadden we enkel nog tijd voor een prachtige wandeling bij de ondergaande zon die de hele omgeving rood, geel en paars kleurde.

De bergen verdwijnen helaas weer langzaam op de achtergrond… Morgen nog een ronde toren voor we naar Edinburgh & Rosslyn chapel gaan!

Liefs, Marieke

Nu we op Iona ook weer spiritueel bijgetankt zijn rijden we maar direct terug naar Craignure waar we opnieuw al het geluk van de wereld hebben en meteen de boot op mogen rijden naar Oban. Oban lijkt het centrum van de hele regio: er zijn drie campings, twee supermarkten en natuurlijk een haven. Ondanks dat doen we er een hele ochtend over voor we degelijke campingpannetjes hebben gevonden…

Maar als we alle boodschappen gedaan hebben, rijden we meteen door naar Glencoe: het startpunt voor mooie bergwandelingen. Via indrukwekkende watervallen klimmen we in de stralende zon naar een stuwmeer. Schotland is werkelijk Snowdonia in het groot: na een half uurtje klimmen verliezen we het dorpje waar we begonnen uit het oog en zien we om ons heen alleen maar bergen en nog eens bergen: geweldig! 

Van Glencoe rijden we 's avonds naar een prachtige camping aan de voet van Ben Nevis, met 1344 meter de hoogste berg van het Verenigd Koninkrijk. Vol goede moed zetten we onze tent op in het veld 'Nevis View'. Helaas is niet alleen de top gehuld in nevelen: het begint te regenen en het houdt niet meer op. De volgende ochtend regent het om 10 uur nog steeds pijpenstelen en besluiten we onze beklimming even uit te stellen. Eerst maar een autodagje: we rijden richting Mallaig waar we de veerboot naar Skye kunnen nemen.

Deze keer minder geluk: de boot is 10x kleiner dan die naar Mull en omdat er maar zo'n 15 auto's op passen en wij niet gereserveerd hebben, mogen we er pas om 6 uur op. Een middagje Mallaig dan maar, want in de directe omgeving is er in dit noodweer niet echt iets te beleven. Mallaig leek veelbelovend op de kaart, maar als we in de lokale pub vragen waar alle activiteiten zijn, krijgen we als antwoord: 'destroyed'. Niet door rebellerende gangs zoals in de Engelse grote steden op het moment, maar door de zee. Eens in de zoveel tijd komt er volgens de vriendelijke jongen in de bar een enorme storm die alles wat in Mallaig te dicht bij het water staat verwoest. Omdat er dus werkelijk niets te doen is, richten we in de auto een privebioscoop in waar we de rest van de middag een Schotse film kijken… je moet toch wat!

Nu zijn we dan eindelijk op Skye, het echte Schotssprekende gebied en dat merken we vooral omdat onze Radio na Gael 't eindelijk goed doet in de auto. Omdat we graag een warme lunch en diner willen zijn we constant op zoek naar parkeerplaatsen (die op de kaart staan) met picknicktafels (die niet op de kaart staan) en het liefst een dakje, zodat we niet helemaal wegwaaien. Dit is duidelijk teveel gevraagd (of een gat in de markt): er zijn honderden parkeerplaatsen, waar vooral veel Franse campers staan nu, maar een beschut plekje om te koken, ho maar! Gelukkig hebben we een mooie tent en als we een camping gevonden hebben is het al laat, maar kunnen we nog heerlijke groentesoep met noodles en aardappels en boontjes koken in het voorportaal.

De volgende dag (welke dag het is hou ik niet meer zo bij) is het weer mooi weer en zien we welke prachtige bergtoppen ons omringen. Over eindeloos lijkende single track roads (met Belgen die naar rechts in plaats van naar links uitwijken als je ze tegenkomt: help!) rijden we naar de vuurtoren op de indrukwekkende rots van Neist. Nu kunnen we ook de Outer Hebrides zien liggen. In Dunvegan Castle leren we alles over de MacLeod clan en genieten we nogmaals van het mooie weer in de tuinen.

Als het dan toch mooi weer is, kiezen we voor de touristische kustroute naar Port Righ (Portree). Het is weer een single track road. Daar waren we inmiddels wel aangewend, maar dan staan we opeens stil, omdat er een hele rij auto's voor ons ook stilstaat. We zien de weg een eind verderop de berg op slingeren en we zien ook dat ze nu net die weg van een nieuw laagje asfalt aan 't voorzien zijn. Voor ons stappen mensen minstens zo verbaasd als wij de auto uit om te kijken wat er gaat gebeuren. We kunnen moeilijk allemaal omdraaien op dit smalle weggetje en vervolgens 't halve schiereiland weer terug rijden. Na een minuut of tien is de rij alleen maar langer geworden, maar dan zien we in de verte opeens een rij auto's achter de asfaltbulldozer rijden. Onze rij auto's schuift een voor een de berm in om de komende file van vooral toeristische campers langzaam te laten passeren. Uiteindelijk mogen wij dan ook over de spiksplinternieuwe weg op weg naar het National Park waar we een camping hopen te vinden.

Op weg terug naar Armadale komen we nog een hoop indrukwekkende rotsen (The Old Man of Storr), watervallen (Lealt Falls), stranden & misty mountains (Elgol), kasteelruines (Knock, Dunsgiath) en vooral heel veel koeien en schapen tegen die geen moeite doen om van de weg af te gaan als wij aan komen rijden. We stoppen nog even bij de Gaelic University om informatie op te halen over zomercursussen. Het lijkt een prachtige plek om te studeren, aan zee, bij de bergen, maar ze doen niet meer aan informatiefolders (als we willen kunnen we wel in de computerruimte op hun site gaan kijken wat ze te bieden hebben…).

 Tot slot rijden we terug naar Fort William via de Glenfinnanvallei met het stoomtreintje dat voor de Harry Potterfilms gebruikt is. Het Ben Neviscafe is inmiddels onze 'stamkroeg' geworden om de eenvoudige reden dat we een tafeltje kunnen vinden naast een stopcontact waar we onze fototoestellen kunnen opladen. Ook een mooi uitzicht over het meer overigens, waar eens in de zoveel tijd de straaljagers verbazingwekkend laag overvliegen. Morgen gaan we ons wagen aan de hoogste berg van Groot-Brittannie: de beklimming van Ben Nevis (1344m) duurt naar schatting zo'n 4,5 uur… en dan ook nog terug! We zullen zien…

Liefs, Marieke

Een korte update met ook wat foto's tussendoor, want met al dat kamperen en rondreizen heb ik nauwelijks gelegenheid om online te komen…

Het beste nieuws: we hebben niet alleen een tent, maar na een hoop gewinkel ook alle potten en pannen etc. zodat we heerlijk in de wildernis kunnen koken. En die wildernis hebben we de afgelopen dagen ook volop opgezocht. Verder ook veel aan onze Keltische 'opvoeding' gedaan natuurlijk. Zaterdag eerst Glasgow en Dumbarton bezocht (hoofdstad van het oude koninkrijk van Strathclyde), voor een week boodschappen gedaan en uiteindelijk, toen we de eerste camping niet konden vinden maar een heel eng, klein weggetje op een enorm schiereiland ingereden op zoek naar de volgende camping in Tayvallich.

Na een wandelingetje in de haven zetten we in de stromende regen voor 't eerst onze nieuwe tent op op een veldje waar nog wat tentjes staan. De volgende dag vertrekken we voor onze inscriptiestenenjacht. Op dit schiereiland liggen volgens onze supergedetailleerde kaart allerlei gedecoreerde stenen met cirkels, strepen, ringen, stenen op hoopjes (een zogenaamde cairn), stenen netjes opgestapeld met graftombes eronder, stenen in cirkels, stenen die uit de muur van een ooit bestaand kasteel zijn gevallen… Kortom, juist ja, stenen met een verhaal die goed zijn voor onze opvoeding.

Na al dat gesteente rijden we door naar Oban waar we zonder te reserveren (terwijl dat eigenlijk wel dringend aangeraden wordt) zomaar de veerboot naar het eiland Mull (Inner Hebrides) oprijden. Eenmaal op Mull aangekomen krijgen we honger, maar de camping die we op 't oog hadden is helemaal aan de andere kant van de bergen op 't eiland. Gelukkig zijn we op alles voorbereid (denken we) en rijden we een steil landweggetje in dat de auto enkel in de eerste versnelling aankan op zoek naar een plek waar we kunnen koken. Een idyllische plek, echt, met uitzicht op de bergen, de zee en niemand in de wijde omtrek. We pakken de hele auto uit om onze pannetjes te vinden en herinneren ons dan dat we die nu juist vergeten zijn te kopen. Ach, roerbakgroente uit een braadpan smaakt ook… Daarna rijden we nog minstens een uur over een single track road richting Uisken, volgens de kaart een camping, maar als we daar eindelijk aankomen blijkt het niet meer dan een strandje. Ach, we kunnen inmiddels binnen 5 minuten de tent opzetten en er is geen regen, enkel wind, heel veel wind… Maar 's ochtends vroeg zitten we op de eerste boot naar Iona:

Maar wat nog veel spannender is met deze wind: we vinden de Kirkpatricks bereid ons op hun bootje naar Scaffa te varen waar we Fingal's Grot willen bewonderen (de reus uit de legende). Normaal word ik nooit ziek op boten of in vliegtuigen, maar met zo'n klein bootje de Atlantische Oceaan op is na een uur toch wel wat veel gevraagd. We deinen niet over de golven, we vliegen letterlijk van de ene naar de andere. Maar als we daar eenmaal zijn is het zeker de moeite waard: overal kleine eilandjes (waaronder de Dutchman's Cap, genoemd naar Nederlandse haringvissers in dit gebied) en we doen drie wensen waarvan een ervan binnen een jaar uitkomt (ik heb 1 wens drie keer gedaan om de kans van slagen te vergroten…). De rotsen hier zijn zo'n 60 miljoen jaar oud (niet heel oud, want op Iona zijn ze honderden miljoenen jaren oud), maar vooral de rechthoekige formatie is adembenemend:

(wordt vervolgd)

Na een niet zo wilde, maar vooral lange en vermoeiende roadtrip kwamen we zondagavond eindelijk aan op het station van Maynooth (Maigh Nuad in 't Iers, dat niemand hier echt spreekt, maar ach…). Zodra we het station uitlopen, begint het te regenen. Gelukkig komen we na een paar honderd meter Damian McManus tegen (DE specialist op het gebied van Ogaminscripties, mocht het iemand interesseren). Damian is bovenal een vrolijke Ier die ons hoewel hij op weg naar huis is wel een lift naar de campus wil aanbieden. Onze accommodatie is in St. Patrick's College, een heel mooi oud gebouw dat dienst doet als seminarium.

Er zijn meer dan 500 wetenschapper uit de hele wereld bij elkaar gekomen in dit kleine dorpje voor de grootste Keltische conferentie ooit. Toch wel bijzonder om je naam en lezing in 't enorme programmaboekje te zien staan! Nog veel leuker om zoveel mensen weer te ontmoeten die ik al zo lang niet meer gezien heb.

Van 9.30 tot 6.00 hebben we lezingen over meer Keltische onderwerpen dan zelfs ik me kan voorstellen: er zijn 12 parallelle sessies, dus genoeg keus (al is er aanzienlijk minder over Welsh omdat die rare Ieren de conferentie tegelijk met de Eisteddfod gepland hebben en veel Welshe wetenschappers ook daar verplichtingen hebben!).

Woensdag krijgen we (gelukkig!) een dagje 'vrij', al moeten we nog vroeg opstaan voor onze tour naar Tara, Navan Fort (bij Armagh in Noord-Ierland!) en Carlingford in de Cooley Mountains waar CuChulainn zoveel rondhing, volgens de traditie. Tara is op het eerste gezicht niets meer dan een stel groene heuveltjes. Maar volgens de archeologe die ons rondleidt zijn er heel indrukwekkende vondsten gedaan van een Hillfort en ligt het meeste daarvan nog onder de grond. We krijgen een mooi archeologisch rapport met plaatjes daarvan en geloven dat dus maar… Hier wat foto's, een beetje verbleekt door de felle Ierse zon natuurlijk!

In Navan Fort worden we rondgeleid door de legendarische Jim Mallory die ons warm verwelkomt met de woorden: "You are de tourgroup from hell!". Navan fort is namelijk de plaats waar zo ongeveer elke Ierse legende zich afspeelt en er zijn natuurlijk heel veel mensen in onze groep die hun leven hebben gewijd aan het bestuderen van deze legenden. Maar Mallory heeft de site opgegraven en gaat over 57 dagen met pensioen, dus het kan hem allemaal niets schelen. Zelf weet hij stiekem ook alles over die legenden dus hij geeft ons zo'n goede rondleiding dat ook dit groene heuveltje tot onze verbeelding gaat spreken. De meest bijzondere vondst daar was de schedel van een 'Barbarian Ape', het beste bewijs voor Afro-Aziatische invloed in Ierland zover, aldus Mallory…

(rechts Mallory en links niemand minder dan prof. Patrick Sims-Williams, die zomaar naar mijn lezing kwam; net als de mensen uit Utrecht trouwens: zo lief dat ze mij steunen als mijn eigen begeleiders er niet zijn!)

Na Navan Fort rijden we door Noord-Ierland (waar in elk dorp de vlaggetjes en politieke leuzen weer anders zijn) terug via Carlingford, de plek voor oesters, blijkbaar, die ik ietwat huiverig probeer (nooit weer!). Maar andere grootheden zoals Kim McCone hier op de foto lijken er erg van te genieten…

Donderdag en vrijdag zijn er weer lezingen en nog meer lezingen en pas vrijdag net voor de lunch mag ik dus ik heb een hoop tijd om me zenuwachtig te maken. Dit laatste gebeurde eigenlijk alleen donderdagavond even, omdat ik besloten had dat ik niet (zoals bijna iedereen) een tekst wil voorlezen, maar liever gewoon alleen met de handout mijn verhaal wil presenteren en dat had ik nog niet geoefend. Maar het viel erg mee: er kwamen alleen veel meer mensen dan verwacht (en waarvoor ik mooie gekleurde handouts had), maar na afloop kreeg ik veel positieve reacties (niet alleen van vrienden die geen idee hadden waar ik het over had). Patrizia de Bernardo Stempel liet zelfs een briefje voor me achter: "Have to run now, but I loved your paper!".

Op 't eind van de dag is het dan eindelijk tijd om te ontsnappen: vakantie! Desiree en ik nemen een taxi naar het vliegveld en stappen daar in 't kleinste propellorvliegtuigje ooit naar Glasgow. Daar staat onze mooie (Britse) huurauto klaar en een beetje onwennig (links schakelen, nieuwe auto, links rijden, geen idee waar we heen moeten) rijden we rijden naar het centrum waar ons hostel is. Het gaat allemaal goed, de lucht is blauw, de zon schijnt en het enige dat ontbreekt is onze tent die ze beloofd hadden op te sturen. Dus nu gaan we op tentenjacht en daarna verdwijnen we in de Schotse hooglanden en naar de magische eilanden van Iona, Mull en Skye waar ik waarschijnlijk geen internet meer heb…

Veel liefs en geniet van de rest van de zomer!

Morgenvroeg vertrekken Scott, Simon, Kit, Lowri en ik voor onze roadtrip naar Caergybi/Holyhead. Dan met de boot naar Dublin en vervolgens op een vooralsnog onbekende wijze richting de grootste Keltische conferentie ooit in Maynooth, waar ik vrijdag een lezing moet geven…

Ach, wat ga ik Aber weer missen, de mensen, de zee, de bergen, de bibliotheek en de spontane muzikale uitspattingen van vrienden op 't strand laat in de avond: Elsa speelt viool, Ceri de harp en een onbekende doet mee met de accordeon, terwijl Gwilym en zijn vriendin over de boulevard dansen en alle voorbijgangers ons groepje verbaasd aankijken…

Wat foto's van de laatste dagen in Aber en aan 't eind een paar uit Londen en omgeving, waar ik deze week nog even was. Ik weet niet hoeveel internetmogelijkheden ik de komende weken in Ierland en Schotland hebt, dus voorlopig: pob hwyl!

Liefs, Marieke

Na een week hard werken stappen Scott en ik zondagochtend vroeg in de auto richting Snowdonia. De zon schijnt, de lucht is blauw en het waait nauwelijks: kunnen we vandaag dan eindelijk de Snowdon Horseshoe doen? Alles lijkt goed te gaan tot Scott als we op 't punt staan Pen-y-Pass te verlaten bericht krijgt van zijn ex dat hij NU formulieren moet ondertekenen in Llangollen. Hij wil mij de kans om eindelijk Crib Goch te trotseren niet ontnemen hevelt dus alle belangrijke spullen over naar mijn rugzak (kaart, ehbo-set, etc.). Teleurgesteld 'women' mompelend loopt hij terug naar de auto en laat hij mij aan de voet van de berg alleen achter. Ik ben al vaak genoeg alleen de bergen in geweest, maar voor Crib Goch had ik toch graag een ervaren berggids bij me gehad. Maar er zit niets anders op: Llangollen is te ver om 'even' heen en weer te rijden en de toch over alle toppen van de Snowdon Horseshoe duurt minstens 5 uur…

Maar het voordeel van alleen op pad gaan is dat je onderweg veel aanspraak hebt en op een mooie dag als vandaag zijn er genoeg anderen die de gevaarlijke klim over de pinnacles wagen (met afgronden van honderden meters aan weerszijden van de rotsen die minder dan een meter breed zijn). Hieronder een uitgebreide fotoimpressie, met onderaan ook wat filmpjes die hopelijk een betere indruk van de omgeving geven. Het klimmen en klauteren van de ene rots naar de andere had ik vorige week op Tryfan al geleerd, maar zo'n enorme afgronden aan weerszijden geven 't geheel toch weer een ander perspectief. Onder het motto 'zolang je de juiste rotsen maar vasthoudt, val je niet' beweeg ik me urenlang over alle hoogste ridges en toppen die op de foto's te zien zijn. Voor de cultureel gexefnteresseerden onder jullie: zelfs over Bwlch y Saethau, waar koning Arthur 'volgens de traditie' door een pijl werd geraakt (saeth = pijl) en werd begraven. Die 'traditie' gaat overigens terug tot 1901, als Lord Rhys' boek 'Celtic Folklore' verschijnt. Hij vermeldde er alleen niet bij dat deze 'traditie' in werkelijkheid niet verder teruggaat dan 1860, toen een enthousiaste dichter uit een nabijgelegen dorp probeerde de Eisteddfod te winnen door wat leuke Arthurverhalen te verzinnen rondom bijzondere plekken in zijn omgeving!

Maar dat alles mag de pret niet drukken: geniet van de foto's (en vergeef de aardige man uit Liverpool die vergat mijn voeten en de steen waar ik voor de gelegenheid op was geklommen op de top van Carnedd Ugain te fotograferen).

Scott heeft via zijn werk voor de Royal Commission geregeld dat wij (Barry, Simon en ik) een dagje archeoloog mogen spelen bij de laatste vondst: een Romeinse villa uit (waarschijnlijk) begin 4e eeuw in een veld bij een klein dorpje Abermagwr, in de buurt van Aberystwyth. Het is droog, dus gewapend met schep en troffel komen we om 8 uur 's ochtends vol enthousiasme aan bij de opgraving. Er is nog nooit zo ver noordelijk in Wales een Romeinse villa gevonden en de opgravingen zijn pas net begonnen, dus iedereen is benieuwd wat we gaan vinden.

Als onervaren vrijwilligers krijgen wij natuurlijk het minst spectaculaire deel toegewezen: de veranda. Maar na een paar uur kilo's zand en steentjes graven, stoten we opeens op een grote steen. De echte archeologen komen nieuwsgierig aanlopen en stellen dolenthousiast vast dat wij net de enige nog overgebleven hoeksteen van de villa hebben gevonden (de rest van het degelijke bouwmateriaal is door de eeuwen heen geroofd). Mijn enige andere vondst in al die uren gebukt zwoegen is een stukje gebroken glas, waarvan ze in ieder geval denken dat het echt Romeins was: het wordt voor ik mijn fototoestel kan pakken direct afgevoerd, schoongemaakt, gecatalogiseerd en veilig opgeborgen. Het enige dat mij rest is een spijker in de grond op de plaats waar ik het vond met een label 'Small find no. 20'. Ik moet zeggen dat ik opeens veel meer respect heb voor een paar vale muntjes die je in musea tegenkomt! Ik had ook even veel meer respect voor archeologen… 'Even', omdat ik nu ook opeens via vrienden op Facebook werd uitgenodigd voor het hoogtepunt van de Week van de Britse Archeologie: Shag an Archaeologist Day 2011! Serieus: wat voor vakgebied is dit?!

Terug in Aberystwyth heeft een Karelische dansgroep zich gemeld in de bandstand op de boulevard. Ik kwam eigenlijk enkel Elsa (die viool speelt in de band van de Welshe dansgroep) opzoeken, maar word direct uitgenodigd om mee te dansen. Na afloop worden we aangesproken door een Amerikaanse onderzoeker die vol verbazing heeft zitten toekijken. Hij maakt een rondreis door Wales voor zijn nieuwe boek over Owein Glyndwr, maar blijkt als medievalist ook alles te weten over Oud- en Middelengelse literatuur. De rest van de avond praten we onder het genot van een goede Guinness over Wales, Colorado, maar vooral over The Lord of the Rings, want hij heeft net in de Bodleian Library in Oxford de ongepubliceerde manuscripten van Tolkien zitten bestuderen!!!

Aah het geweldige aan reizen is toch vooral telkens weer nieuwe, bijzondere mensen ontmoeten (en vervolgens bevriend blijven, zodat je ze op je volgende reis weer op kunt zoeken!).

'Heavy rain' was de voorspelling voor dit weekend; na al die warme, zonnige dagen de afgelopen weken werd het blijkbaar tijd voor een verfrissend regenbuitje. 'Een' of meerdere, of 'een' die de hele dag duurt. Maar Scott en ik hadden net besloten dit weekend de bergen van Snowdonia in Noord-Wales weer eens te bezoeken, dus vol goede moed stapten we vrijdagmiddag in de stromende regen in de auto.

Als we in Pen-y-Pass aankomen waait het een beetje, maar het is droog, dus we gaan 't erop wagen: onderweg naar de top van Snowdon slaan we onze tent op (inmiddels waait het al 'iets' meer en is de wind gedraaid, waardoor we ook ons tentje moeten draaien om te voorkomen dat we 's nachts het 'dak' kwijtraken). De toppen van Snowdon en Crib Goch (de gevaarlijke ridge die ik al tijden wil doen) hangen in de mist, maar nog steeds is het – relatief – droog. Daar komt 's nachts snel verandering in: het regent hard en dat blijft zo tot de volgende morgen. In de te krappe, lekke tent hebben we allebei geen oog dicht gedaan en omdat de storm om ons heen blijft voortrazen besluiten we dat ook dit niet de meest geschikte dag is voor de Snowdon Horseshoe (alle toppen in een halve cirkel om Snowdon, van Crib Goch naar de ridge, naar Snowdon en Lliwedd).

De enige plek waar we een warme beker koffie kunnen krijgen op de vroege ochtend blijkt Morrison's in Bangor die 'al' om 8 uur opengaat. Verbazingwekkend hoe je kleine dingen zoals een kop koffie op een (toegegeven, zeer ongezellige) plek waar 't niet regent (binnen in de supermarkt) opeens enorm gaat waarderen. Na twee grote cappuccino's en de hele krant lijkt de rest van de wereld ook een beetje te ontwaken en laat Scott me de ene na de andere geweldige tweedehands boekwinkel in Noord-Wales zien.

Pas na de lunch begint het er wat droger uit te zien, maar nu is er geen tijd meer voor een Snowdon rondwandeling die normaal een hele dag zou duren (zeker als je niet geslapen hebt). Bovendien waait het nog steeds te hard voor de Crib Goch ridge, dus we 'vluchten' naar de Ogwen valley aan de andere kant van de Glyderau. Daar kunnen we om het meer van Idwal wandelen (en vervolgens kon ik het natuurlijk niet laten om in dit mooie weer ook 'even' Devil's Kitchen en Y Garn te beklimmen). De bergen in de Ogwen valley zijn veel ruiger dan Snowdon: minder toeristen, geen cafxe9 of treintje op de top en veel betere (en minder drukke) routes. Helaas is er geen plek meer voor mij in het hostel, maar Saskia en Jeroen zijn zo aardig om me gebruik te laten maken van hun faciliteiten terwijl ik in het bos ernaast kampeer.

De weersvoorspelling voor zondag is opnieuw 100% 'Heavy Rain' en opnieuw teveel wind voor Crib Goch, dus we besluiten in de Ogwen valley te blijven. We beklimmen Tryfan (mijn favoriete berg, zie foto's hieronder) North Face. 'Beklimmen' in de letterlijke zin van het woord, want hier is geen pad naar boven: klauteren van de ene rots naar de andere en hopen dat je vanaf daar weer verder kunt is de enige optie. En die optie is in de stromende regen en harde wind nog net weer een beetje uitdagender. Na 20 minuten zijn we doorweekt, maar na een paar uur trotseren we de laatste Scrambles categorie 3 en bereiken we de top. Naar beneden klimmen is daarna altijd nog moeilijker, maar uiteindelijk bereiken we het pad dat ons terug moet voeren naar Llyn Bochlwyd. Helaas heeft het inmiddels zoveel geregend dat het pad is veranderd in een snelstromende rivier en op plekken waar het steil is (bijna de hele weg) xe9xe9n grote waterval!

Maar op een keer bereik je het punt waarop je echt niet meer natter kunt worden. Dan maakt het ook niet meer uit hoeveel rivieren je moet oversteken of door hoeveel watervallen je naar beneden klimt en zelfs dat moeras aan de voet van de berg dat we moeten oversteken om terug bij de auto te komen is niet natter dan wij al waren. We kunnen ons niet douchen of omkleden, maar een bekertje warme chocomel maakt veel goed. En opnieuw, de waardering voor de kleine dingen: in een auto zitten waar het droog is bijvoorbeeld, wetende dat je net de meest indrukwekkende klim ooit achter de rug hebt: wow!

De Ogwen valley met de Tryfan Ridge op de achtergrond… Hier wil ik wel een huis kopen, later, als ik groot ben: met uitzicht op de bergen en een mooie bibliotheek vol Welsh boeken

Wow, ik ben terug in Aberystwyth… terug bij de zee met geweldige zonsondergang en uitzicht op de bergen, terug in het Old College waar mijn Welshe Summer School is, terug bij de beste Welshe boekwinkel (waar ik vandaag HET Welshe woordenboek heb gekocht!!!), terug in de National Library om onderzoek te doen en vooral ook terug bij vrienden die zo aardig zijn om me de rest van de maand onderdak te bieden.

Gister en eergister eerst bij Scott gelogeerd die alles weet over Welshe geschiedenis xe9n de bergen. Erg handig dat hij vroeger een boekwinkel heeft gehad en dat ik terwijl ik hier werk gebruik kan maken van zijn 'privxe9bibliotheek'. Als we na 't eten over de boulevard teruglopen om de zon onder te zien gaan, worden we aangenaam verrast door een optreden van de lokale Welshe dansgroep. Het blijkt nog steeds onmogelijk om door Aber te lopen zonder mensen tegen te komen die je kent, zelfs als je een jaar weg bent geweest… en dat is ergens een heel geruststellende gedachte! Elsa had ik al sinds de herfst niet meer gezien, maar nu zie ik haar 'toevallig' opeens de dansgroep begeleiden op haar viool. Ook Ceri, met wie ik vorig jaar een cursus Welsh heb gedaan is er met zijn harp. Terwijl ik word uitgenodigd om mee te dansen, komen ook Barry Lewis en John Koch van het Centre for Advanced Celtic Studies aanlopen. Als ze me vervolgens vragen om te solliciteren voor een promotieplaats daar weet ik niet zo goed wat ik moet zeggen. Hadden ze daar niet een jaar eerder mee kunnen komen? Nu kan ik moeilijk weggaan in Leiden, hoe verleidelijk het ook is om weer naar Aberystwyth te gaan…

De Welshe Summer School die ik deze week volg is ook al veel beter dan ik had verwacht: ik mocht naar de hoogste groep en kan daarom eindelijk de hele dag alleen maar Welsh horen en spreken. Nu ja, van tien tot half vier, dus zo intensief is het nu ook weer niet… en tijdens de lunchpauzes in de kasteeltuin (zie hierboven) ontmoet ik allerlei interessante mensen. Zo is er bijvoorbeeld Paul, een van de docenten, die onderzoek doet naar de oudste Welshe grammatica (uit 1567) en vandaag speciaal de editie daarvan voor me meebracht!

En hoe vreemd bovenstaande borden langs het mooie nieuwe voetpad langs de Ystwyth ook zijn, ergens voelt het toch weer heel erg 'thuis'…

Liefs, Marieke

Update: wat een prachtige, zonnige dag om af te studeren, omedeto, Namie!

Wow, ik ben terug in Aberystwyth… terug bij de zee met geweldige zonsondergang en uitzicht op de bergen, terug in het Old College waar mijn Welshe Summer School is, terug bij de beste Welshe boekwinkel (waar ik vandaag HET Welshe woordenboek heb gekocht!!!), terug in de National Library om onderzoek te doen en vooral ook terug bij vrienden die zo aardig zijn om me de rest van de maand onderdak te bieden.

Gister en eergister eerst bij Scott gelogeerd die alles weet over Welshe geschiedenis én de bergen. Erg handig dat hij vroeger een boekwinkel heeft gehad en dat ik terwijl ik hier werk gebruik kan maken van zijn 'privébibliotheek'. Als we na 't eten over de boulevard teruglopen om de zon onder te zien gaan, worden we aangenaam verrast door een optreden van de lokale Welshe dansgroep. Het blijkt nog steeds onmogelijk om door Aber te lopen zonder mensen tegen te komen die je kent, zelfs als je een jaar weg bent geweest… en dat is ergens een heel geruststellende gedachte! Elsa had ik al sinds de herfst niet meer gezien, maar nu zie ik haar 'toevallig' opeens de dansgroep begeleiden op haar viool. Ook Ceri, met wie ik vorig jaar een cursus Welsh heb gedaan is er met zijn harp. Terwijl ik word uitgenodigd om mee te dansen, komen ook Barry Lewis en John Koch van het Centre for Advanced Celtic Studies aanlopen. Als ze me vervolgens vragen om te solliciteren voor een promotieplaats daar weet ik niet zo goed wat ik moet zeggen. Hadden ze daar niet een jaar eerder mee kunnen komen? Nu kan ik moeilijk weggaan in Leiden, hoe verleidelijk het ook is om weer naar Aberystwyth te gaan…

De Welshe Summer School die ik deze week volg is ook al veel beter dan ik had verwacht: ik mocht naar de hoogste groep en kan daarom eindelijk de hele dag alleen maar Welsh horen en spreken. Nu ja, van tien tot half vier, dus zo intensief is het nu ook weer niet… en tijdens de lunchpauzes in de kasteeltuin (zie hierboven) ontmoet ik allerlei interessante mensen. Zo is er bijvoorbeeld Paul, een van de docenten, die onderzoek doet naar de oudste Welshe grammatica (uit 1567) en vandaag speciaal de editie daarvan voor me meebracht!

En hoe vreemd bovenstaande borden langs het mooie nieuwe voetpad langs de Ystwyth ook zijn, ergens voelt het toch weer heel erg 'thuis'…

Liefs, Marieke

Update: wat een prachtige, zonnige dag om af te studeren, omedeto, Namie!